Ξεκινά ο δεύτερος γύρος αξιολογήσεων της ελληνικής οικονομίας για το 2026 – Στο επίκεντρο η αποκλιμάκωση του χρέους

Η Ελλάδα μπαίνει στη δεύτερη φάση των αξιολογήσεων του 2026, με το ενδιαφέρον των διεθνών οίκων να επικεντρώνεται κυρίως στην ταχύτητα με την οποία συνεχίζεται η μείωση του δημόσιου χρέους.

Ο πρώτος οίκος που θα ανακοινώσει την αξιολόγησή του είναι ο DBRS στις 4 Σεπτεμβρίου, ενώ στις 18 Σεπτεμβρίου ακολουθούν ο Scope Ratings και ο Moody’s. Στις 23 Οκτωβρίου θα έρθει η σειρά του S&P και ο κύκλος θα ολοκληρωθεί στις 6 Νοεμβρίου με τον Fitch.

Οι πέντε οίκοι έχουν ήδη αναγνωρίσει την επενδυτική βαθμίδα της Ελλάδας, ενώ στο πρώτο εξάμηνο του 2026 επιβεβαίωσαν το ελληνικό αξιόχρεο στη βαθμίδα ΒΒΒ. Οι προηγούμενες αξιολογήσεις πραγματοποιήθηκαν σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων στη Μέση Ανατολή.

Πλεόνασμα και πρόωρες αποπληρωμές στο επίκεντρο

Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία που εξετάζουν οι οίκοι είναι η δημοσιονομική επίδοση της χώρας. Στο πρώτο επτάμηνο του 2026, ο κρατικός προϋπολογισμός κατέγραψε πρωτογενές πλεόνασμα 5,77 δισ. ευρώ, υψηλότερο από τον στόχο.

Παράλληλα, η Ελλάδα προχωρά σε νέες πρόωρες αποπληρωμές χρέους ύψους 12,8 δισ. ευρώ, εξέλιξη που αναμένεται να ενισχύσει περαιτέρω την πτωτική πορεία του δείκτη χρέους προς ΑΕΠ. Ο στόχος του προϋπολογισμού προβλέπει μείωση του χρέους από 145,9% του ΑΕΠ το 2025 σε 138,2% το 2026, με τις τελευταίες εξελίξεις να δημιουργούν προσδοκίες ότι ο στόχος μπορεί να ξεπεραστεί.

Την ίδια στιγμή, η ελληνική οικονομία εμφανίζει αντοχές παρά τις πιέσεις στο ενεργειακό κόστος και τον πληθωρισμό. Το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2% σε ετήσια βάση το πρώτο τρίμηνο, ενώ τα στοιχεία για το δεύτερο τρίμηνο αναμένονται από την ΕΛΣΤΑΤ στις 7 Σεπτεμβρίου.

Ο Scope βλέπει ταχύτερη αποκλιμάκωση

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι εκτιμήσεις του Scope Ratings. Ο οίκος είχε προβλέψει τον Μάρτιο ότι το ελληνικό χρέος θα μπορούσε να υποχωρήσει στο 127% του ΑΕΠ το 2030 και στο 120% το 2035.

Ωστόσο, σε έκθεσή του τον Ιούνιο έγινε ακόμη πιο αισιόδοξος, προβλέποντας ότι το ελληνικό χρέος θα μπορούσε να πέσει στο 107% του ΑΕΠ έως το 2031. Μια τέτοια εξέλιξη θα έφερνε την Ελλάδα σε πολύ καλύτερη θέση σε σχέση με άλλες χώρες της Ευρωζώνης με υψηλό χρέος.

Ο Moody’s είχε εμφανιστεί πιο συγκρατημένος στην αξιολόγηση του Μαρτίου, εκτιμώντας ότι το χρέος θα μειωνόταν στο 140% του ΑΕΠ το 2027. Η συγκεκριμένη πρόβλεψη θεωρείται πλέον λιγότερο επίκαιρη μετά τις νεότερες δημοσιονομικές εξελίξεις και την πρόωρη αποπληρωμή χρέους.

Γι' αυτό και η επόμενη αξιολόγηση του οίκου αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο ίδιος είχε επισημάνει ότι μια διατηρήσιμη μείωση του ελληνικού χρέους, μεγαλύτερη από τις μέχρι τότε προσδοκίες του, θα μπορούσε να δημιουργήσει ανοδικές πιέσεις στο ελληνικό αξιόχρεο.

Οι γεωπολιτικοί κίνδυνοι παραμένουν

Παρά τη θετική εικόνα στα δημοσιονομικά, οι οίκοι εξακολουθούν να βλέπουν σημαντικούς κινδύνους.

Ο DBRS είχε προειδοποιήσει τον Μάρτιο ότι οι οικονομικές προοπτικές της Ελλάδας παραμένουν εκτεθειμένες σε καθοδικούς κινδύνους, μεταξύ των οποίων και μια πιθανή κλιμάκωση των γεωπολιτικών εντάσεων.

Οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές στις ενεργειακές τιμές. Η τιμή του πετρελαίου Brent κινείται κοντά στα 90 δολάρια το βαρέλι, έναντι περίπου 60 δολαρίων στις αρχές του έτους, ενώ το φυσικό αέριο στην Ευρώπη έχει αυξηθεί σε περίπου 68 ευρώ ανά μεγαβατώρα, από 26,5 ευρώ.

Fitch: Το χρέος ήταν ο καταλύτης των αναβαθμίσεων

Ο Fitch έχει δώσει ιδιαίτερη έμφαση στη δημοσιονομική πολιτική ως παράγοντα πίσω από την ταχεία αποκλιμάκωση του ελληνικού χρέους.

Σύμφωνα με τον οίκο, η ελληνική οικονομία αναπτύχθηκε κατά 22% την περίοδο 2021-2025, έναντι περίπου 13,5% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η ανάπτυξη αποτέλεσε βασικό μοχλό για τη μείωση του χρέους, όμως η δημοσιονομική πολιτική ήταν αυτή που καθόρισε τον ρυθμό της αποκλιμάκωσης.

Ο Fitch προειδοποιεί, ωστόσο, ότι ορισμένοι από τους παράγοντες που στήριξαν την ανάκαμψη αρχίζουν να εξασθενούν. Η ανάκαμψη του τουρισμού έχει ολοκληρωθεί, η χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης κορυφώνεται μέσα στο 2026 και το πραγματικό κόστος χρηματοδότησης δεν είναι πλέον αρνητικό.

Έτσι, τα πρωτογενή πλεονάσματα θα πρέπει να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος της προσπάθειας για τη συνέχιση της μείωσης του χρέους, σε μια περίοδο κατά την οποία η γήρανση του πληθυσμού, οι αυξημένες αμυντικές δαπάνες και η περιορισμένη πολιτική συναίνεση δημιουργούν πρόσθετες πιέσεις.

Κρίσιμο φθινόπωρο για την οικονομία

Οι επόμενοι μήνες αναμένεται να είναι ιδιαίτερα σημαντικοί για το ελληνικό αξιόχρεο. Η ισχυρή δημοσιονομική εικόνα και η ταχύτερη αποκλιμάκωση του χρέους δημιουργούν ένα θετικό υπόβαθρο, όμως οι διεθνείς οίκοι θα πρέπει παράλληλα να αξιολογήσουν τις επιπτώσεις από το ενεργειακό κόστος, τη γεωπολιτική αβεβαιότητα και την πορεία της ανάπτυξης.

Το αποτέλεσμα των πέντε αξιολογήσεων θα δείξει εάν η Ελλάδα μπορεί να διατηρήσει τη θετική δυναμική των τελευταίων ετών και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για νέες αναβαθμίσεις στο μέλλον.